Mẹo bếp: ánh sáng chỗ thái và chuyện hút mùi

Ba bài trước nói sắp lại bếp cho dễ nấu, mẹo an toàn và đỡ tốn, và chuyện tủ lạnh với trữ đồ. Bài này nói hai thứ ít ai để ý mà đổi hẳn cảm giác đứng bếp: ánh sáng và mùi.

Vì sao chỗ thái hay bị tối

• Đèn thường gắn giữa trần, còn người đứng thái thì quay lưng về phía đèn.
• Bóng của chính mình đổ xuống thớt — đúng chỗ cần nhìn nhất.
• Tủ bếp trên che thêm, làm mặt bàn dưới tối hơn nữa.
• Thái trong bóng tối là chuyện dao kéo, nên đây không chỉ là chuyện tiện.

Cách chữa

1. Gắn đèn dưới tủ bếp trên, chiếu thẳng xuống mặt bàn — đây là cách hiệu quả nhất.
2. Loại dán có sẵn nguồn pin hoặc sạc dùng được cho nhà thuê, không phải khoan.
3. Đèn có công tắc riêng để bật đúng lúc cần, không tốn điện.
4. Ánh sáng trắng hơi ngả vàng thường dễ nhìn màu thực phẩm hơn ánh sáng trắng xanh.
5. Kiểm bằng cách đứng vào đúng tư thế thái rồi xem có bóng đổ không — đừng kiểm bằng cách đứng nhìn từ xa.

Đèn ở chỗ bếp nấu

• Nhiều máy hút mùi có đèn sẵn — nếu hỏng thì thay, đây là đèn dùng nhiều nhất trong bếp.
• Không đặt đèn bàn hay đèn dây gần bếp lửa: nhiệt và dầu mỡ là hai thứ đèn thường không chịu được.
• Lau đèn bếp định kỳ — lớp dầu bám làm giảm sáng rất nhiều mà không ai nhận ra vì nó mờ dần.

Bếp dùng chung nhiều người

• Đèn riêng cho từng khu giúp người này nấu mà không phải bật sáng cả bếp.
• Ghi chỗ để dụng cụ nếu nhiều người cùng dùng — dán nhãn lên cánh tủ là đủ.
• Thống nhất ai lau sau khi nấu; đây là nguồn mâu thuẫn phổ biến hơn mọi chuyện bố trí.
• Người nấu sau cùng đóng van gas, quy ước một câu là đỡ được nhiều rủi ro.

Nếu bếp thiếu sáng tự nhiên

• Sơn tường và tủ màu sáng phản sáng tốt hơn hẳn màu tối.
• Gạch ốp bóng giúp khu bếp sáng hơn, nhưng dễ thấy vết dầu hơn.
• Dọn bớt đồ trên mặt bàn — mặt bàn trống nhìn sáng hơn chính nó lúc bày đồ.
• Đừng che cửa sổ bếp bằng rèm dày, chọn loại mỏng dễ giặt.

Hút mùi dùng cho đúng

• Bật trước khi nấu vài phút và để chạy thêm sau khi tắt bếp — mùi và hơi dầu vẫn còn bay lên.
• Mở hé một cửa hoặc cửa sổ để có khí vào; hút mà không có chỗ khí vào thì hút kém hẳn.
• Rửa lưới lọc định kỳ: lưới bết dầu là máy chạy ồn mà hút ít.
• Loại than hoạt tính phải thay lõi theo hướng dẫn, không rửa được.
• Không để khăn, giấy, đồ nhựa gần miệng hút và gần bếp.

Khi nhà không có hút mùi

• Quạt hút gắn tường hoặc quạt đặt cửa sổ giải quyết phần lớn, giá rẻ hơn nhiều.
• Mở hai phía đối nhau lúc nấu để có luồng khí đi qua.
• Đậy nắp nồi giảm hơi và giảm mùi đáng kể, lại nhanh chín hơn.
• Đóng cửa phòng ngủ và tủ quần áo trước khi nấu món nhiều mùi.

🔴 Phần an toàn không bỏ qua được

• Không dùng bếp than, bếp củi hoặc máy phát điện trong phòng kín — khí sinh ra không màu không mùi và đã gây ra nhiều ca tử vong.
• Ngửi thấy mùi gas thì không bật công tắc, không bật quạt; khoá van, mở cửa, ra ngoài rồi gọi báo.
• Dầu cháy thì đậy nắp hoặc tắt nguồn nhiệt, tuyệt đối không dội nước.
• Để một chăn chữa cháy hoặc bình chữa cháy nhỏ ở chỗ với tới được nhưng không sát bếp.
• Không để tay áo rộng, khăn, rèm gần lửa.

Mùi bám lại sau khi nấu

• Lau mặt bếp và mặt bàn khi còn ấm — dầu nguội bám chặt hơn nhiều.
• Đổ rác nhà bếp trong ngày, nhất là rác ướt.
• Đổ ít nước vào lỗ thoát sàn nếu nhà lâu không dùng — bẫy nước khô là mùi cống bốc lên.
• Giặt khăn lau bếp thường xuyên — khăn ẩm để lâu là nguồn mùi mà ít ai nghĩ tới.
• Mở thông một lúc sau bữa, hiệu quả hơn mọi loại xịt thơm.

Làm theo thứ tự nào

Nếu chỉ làm được một việc thì làm đèn dưới tủ bếp — rẻ, nhanh, và ảnh hưởng tới an toàn khi dùng dao.

Việc thứ hai là rửa lưới lọc hút mùi. Hai việc này gộp lại chưa tới một buổi, và đổi cảm giác đứng bếp rõ hơn bất cứ thay đổi bố trí nào.

Câu hỏi thường gặp